"Met 'n motor moet jy emosie skep. Sonder emosie, is 'n motor eintlik nutteloos."
Marcello Gandini (85) is verlede week in Italië oorlede en daarmee saam die lewende geskiedenis van een van die motorbedryf se bekendste en gunstelingontwerpers tot nog toe.
Gandini was verantwoordelik vir ikoniese voertuie, soos die Lamborghini Countach en sy voorganger, die Miura. Maar ook meer alledaagse sportmotors, soos die pragtige Lancia Stratos en die Fiat X1/9, of gesinsmotors, soos Maserati se Quattroporte, die eerste BMW 5-reeks, Citroën se klein BX en die Renault 5 Turbo. En die eerste Volkswagen Polo.
Gandini is in 1938 in Turyn gebore. Sy pa was 'n klassieke musikant en het hom vroeg reeds by 'n skool vir klassieke musiek ingeskryf. Maar klavierlesse neem terwyl al sy vriende buite gespeel het, was nie iets waarvan hy gehou het nie.
Ná skool het hy sy merk gemaak toe hy in 1965 by die Bertone-stileerhuis aangesluit het. Dit was hier waar hy die Miura neergepen en sy eerste ontwerpe voortgevloei het.
In die laat 1970's en 1980's het die era van reguit lyne en wigvormige motors gevolg. Dit was straks die hoogtepunt van Gandini se ontwerploopbaan, want sy vandag klassieke Countach is in dié tyd gebore en beslaan al die tipiese kenmerke van dié gewilde styl: Plat, reguit lyne en 'n prominente wigvorm.
Vergelyk dan ook later se Polo en Quattroporte, en die Fiat X1/9, wie se profiele 'n sterk gemene ooreenkoms getoon het.
Vir Gandini was funksie en vorm 'n tandem-proses. Hy het altyd gesê 'n ontwerper moet ten eerste weet wat die doel van die motor gaan wees alvorens hy begin teken. Jy kon nie die ontwerp losmaak van die eindelike doel van die motor nie.
Hoewel die Countach vandag seker teen die meeste tieners se kamermure pryk, was dit die Miura van die 1960's wat as sy tegniese hoogtepunt beskou word. Gandini het gesê hulle wou 'n sportmotor hê wat eg in ontwerp moes wees, maar ook 'n sagte kant moes hê.
En dit het die Miura reggekry, met sy rondings en "ooghare" by die hoofligte, onder meer.
In die oorspronklike weergawe van die rolprent The Italian Job ry 'n oranje Miura deur die Italiaanse Alpe voordat dit in 'n tonnel in vlamme ontplof en deur die Mafia van die krans gestoot word. 'n Klassieke toneel vir 'n klassieke motor in sy pragtige, natuurlike omgewing.
Die motorlandskap het 'n grote verloor.
